Абай мен Алаш тұлғалары еңбектеріндегі ұлттық және мәдени код үдерісі
Қаралымдар: 394 / PDF жүктеулері: 216
DOI:
https://doi.org/10.32523/2616-678X-2025-151-2-247-257Кілт сөздер:
Абай, Алаш қайраткерлері, ұлттық құндылық, ұлттық код, мәдени кодАңдатпа
«Код», «мәдени код», «ұлттық код» ұғымдары соңғы онжылдықтарда гуманитарлық ғылымда белсенді қолданыла бастады. Бұл әсіресе мәдениеттану, лингвомәдениеттану және семиотикаға қатысты. Мұнда терминдер мәдениеттің уақыт өте келе қалай сақталатынын, берілетінін және өзектілігін түсіндіруге көмектеседі. Мәдени код арқылы қоғам тұрақты мағыналар мен құндылықтарды бекітіп, жалпы сәйкестікті қалыптастырады. Мақалада Абай Құнанбайұлының философиялық-мәдени мұрасы мен Алаш қайраткерлерінің идеялары қазақ халқының ұлттық және мәдени кодының қалыптасуы тұрғысынан қарастырылады. Зерттеудің мақсаты – Абайдың даналығы мен Алаш тұлғаларының ой-тұжырымдары қазақ болмысын, моральдық және рухани бағыттарын қалай қалыптастырғанын анықтау. Негізгі назар тарихи тұлғалардың мәтіндері мен көзқарастарын талдауға аударылады. Абай қазақ халқының моральдық және мәдени архетиптерін бейнелейтін тұлға ретінде, ал Алаш қайраткерлері осы құндылықтарды қоғамдық-саяси өмірге енгізуге тырысқан тұлғалар ретінде ашылып көрсетілді. Зерттеу нәтижесінде рухани мұра мен ұлттық сана арасындағы байланыс анықталды. Жұмыстың ғылыми маңызы – мәдени кодты өзгермелі, тірі жүйе ретінде жаңаша қарастыру. Практикалық маңызы – нәтижелерді білім, мәдениет және мемлекеттік идеология салаларында қолдану мүмкіндігі.
Жүктеулер
Жарияланды
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
«Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Хабаршысы. Филология сериясы» ғылыми журналы жарияланған материалдарға ашық қолжетімділік (Open Access) саясатын ұстанады. Журнал редакциясы ғылыми білімді еркін және тең дәрежеде тарату қағидатына негізделе отырып, зерттеу нәтижелеріне ашық қолжетімділік филология ғылымының дамуына, академиялық коммуникацияның нығаюына және отандық зерттеулердің халықаралық ғылыми кеңістікке ықпалдасуына ықпал етеді деп есептейді.
1. Еркін және тегін қолжетімділік
Журналда жарияланған барлық мақалалар басылымның ресми сайтында ашық қолжетімді түрде орналастырылады және барлық пайдаланушылар үшін шектеусіз, тіркеусіз және ақысыз қолжетімді.
Пайдаланушылардың құқықтары:
-
материалдарды еркін оқу және жүктеп алу;
-
жарияланым мәтіндерін көшіру және тарату;
-
мақалаларды басып шығару;
-
авторын және жарияланған дереккөзін міндетті түрде көрсете отырып, материалдарды ғылыми және білім беру мақсаттарында пайдалану.
2. Лицензиялау
Журнал материалдары Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0) лицензиясы негізінде таратылады:
https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/
Аталған лицензия авторлықты және түпнұсқа жарияланымға сілтемені міндетті түрде көрсете отырып, материалдарды коммерциялық емес мақсатта пайдалану, көшіру, тарату және бейімдеу құқығын береді.
3. Ашық қолжетімділіктің артықшылықтары
Ашық қолжетімділік саясаты мыналарды қамтамасыз етеді:
-
ғылыми жарияланымдардың көрінуі мен дәйексөзделу деңгейінің артуын;
-
филология, тіл білімі, әдебиеттану және аударматану салаларындағы зерттеу нәтижелерінің жедел таралуын;
-
халықаралық ғылыми ынтымақтастықтың кеңеюін;
-
оқырмандардың қаржылық және техникалық кедергілерсіз өзекті ғылыми ақпаратқа қол жеткізуін.
Журнал редакциясы редакциялық үдерістердің ашықтығын, рецензиялау сапасының жоғары деңгейін және филологиялық зерттеулер саласындағы ғылыми нәтижелердің кең қолжетімділігін қамтамасыз етуге ұмтылады.
