Қазақ қалжыңының коммуникативті-прагматикалық ерекшеліктері: ұлттық құндылықтардың көрінісі


Қаралымдар: 273 / PDF жүктеулері: 105

Авторлар

  • Қ.Ө. Есенова Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0000-0001-9653-5189
  • А.Қ. Абдикаримова Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0009-0001-9580-6693

DOI:

https://doi.org/10.32523/2616-678X-2025-153-4-75-93

Кілт сөздер:

қазақ юморы, коммуникативтік-прагматикалық аспектілер, метафоралар, мәдениетаралық салыстыру

Аңдатпа

Бұл зерттеу қазақ қоғамындағы юмордың әлеуметтік рөліне тоқталып, оның мәдени білімді сақтау мен таратуға қалай үлес қосатынын көрсетеді. Зерттеудің негізгі мақсаты — юмор тек көңіл көтеру құралы ғана емес, сонымен қатар ұрпақтан ұрпаққа құндылықтар, нормалар және ортақ білім жеткізілетін әлеуметтік өзара әрекеттесу формасы екенін дәлелдеу. Осы мақсатқа жету үшін әртүрлі талдау тәсілдері қолданылады: мәтінді мұқият оқу арқылы стилистикалық ерекшеліктерді анықтау, жасырын мағыналарды ашу және әрбір мысалда кездесетін әлеуметтік қызметті талдау. Сонымен қатар, қазақ материалы басқа мәдениеттердің юморымен салыстырылады. Талдау әртүрлі материалдар жиынтығына негізделген. Бұл зерттеуге дәстүрлі ауыз әдебиетіндегі әзіл үлгілерімен бірге заманауи қолданушылар әлеуметтік желілерге жариялаған қысқа әзілдік мазмұндар енгізілді. Оларды қатар қарастыру дәстүрлі әзіл үлгілерінің қазіргі онлайн-коммуникацияда да сақталатынын көрсетеді. Мұндай ерекшеліктер сөйлеушілерге әлеуметтік мәселелерді ашық айтпай, астарлы әрі мәдени тұрғыдан қабылдауға лайық тәсілмен жеткізуге мүмкіндік береді. Зерттеудің жаңашылдығы - дәстүрлі және цифрлық юморды бір коммуникативтік-прагматикалық жүйе аясында біріктіре отырып, мәдени кодтардың коммуникация түрлері өзгерсе де тұрақты сақталатынын көрсету.

Жүктеулер

Жарияланды

2025-12-29

Дәйексөзді қалай келтіруге болады

Есенова K. ., & Абдикаримова, А. . (2025). Қазақ қалжыңының коммуникативті-прагматикалық ерекшеліктері: ұлттық құндылықтардың көрінісі. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Хабаршысы. ФИЛОЛОГИЯ сериясы, 153(4), 75–93. https://doi.org/10.32523/2616-678X-2025-153-4-75-93