Қытайдағы қазақ грамматикасы мен прагматикасына үнемдеу қағидатын енгізу


Қаралымдар: 270 / PDF жүктеулері: 248

Авторлар

  • Ш. Талати КИМЭП университеті
  • А. Тоқтарбекұлы Орталық ұлттар университеті

DOI:

https://doi.org/10.32523/2616-678X-2023-143-2-79-86

Кілт сөздер:

қытай қазақ тілі, тілдегі үнемдеу принципі, грамматика, прагматика

Аңдатпа

Бұл мақаланың мақсаты Қытай Қазақ тілінің грамматикасы мен прагматикасында
үнемдеу принциптердің бар-жоғын зерттеу болып табылады. Үнемдеу принципы экономика
саласында ең алғаш пайда болған категория, кейіннен лингвистикада лингвистикалық үнемдеу
принципы пайда болды. Адамдар өзара информация алмастыру барысында коммуникация
натижесыне әсер етпейтін, бірақ олар қарым-қатынас процесінде энергия мен уақыт үнемдейтін
кейбір сөздерді немесе дыбыстарды табиғи түрде қолданудан қалдырып отырады, бұл құбылыстар
лингвистикалық үнемдеу принципіне жатады. Бұл мақалада ауыз екі тілде көрінетін экономдық
құбылыстар мен жазба әдебиетте кездесетін құбылыстарға баса назар аударылады. Бұл зерттеудің
натижесінде қазақ тілі грамматикасының үнемдеу принципін предикаттық жалғаулардың, көптік
жалғаулардың және септік жалғауларың экономдалуынан іске асатынын көруге болады. Еллипстік
сөйлемдер мен синтактикалық құрылымдарды біріктіру арқылы қазақ тілі прагматикасында
экономикалық қағидаттарды да жүзеге асыруға болады. Бұл зерттеудің натижесі қазақ тілінің
прагматикасын зерттеуге, ақпаратты сифрластыруға, интеллектті дұрыс жүзге асыруға және қазақ
тілін оқытуға пайдалы, және ол қазақ тілін үйренушілерге оңтайлық әкеле алады. Сонымен қатар
бұл зерттеудің натижелері осы саланың жалғасты зерттеулеріне ой қосады.

Жүктеулер

Жарияланды

2023-06-30

Дәйексөзді қалай келтіруге болады

Талати S., & Тоқтарбекұлы A. (2023). Қытайдағы қазақ грамматикасы мен прагматикасына үнемдеу қағидатын енгізу. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Хабаршысы. ФИЛОЛОГИЯ сериясы, 143(2), 79–86. https://doi.org/10.32523/2616-678X-2023-143-2-79-86

Журналдың саны

Нөмір 143 № 2 (2023)

Бөлім

Статьи

Лицензия

«Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Хабаршысы. Филология сериясы» ғылыми журналы жарияланған материалдарға ашық қолжетімділік (Open Access) саясатын ұстанады. Журнал редакциясы ғылыми білімді еркін және тең дәрежеде тарату қағидатына негізделе отырып, зерттеу нәтижелеріне ашық қолжетімділік филология ғылымының дамуына, академиялық коммуникацияның нығаюына және отандық зерттеулердің халықаралық ғылыми кеңістікке ықпалдасуына ықпал етеді деп есептейді.

1. Еркін және тегін қолжетімділік

Журналда жарияланған барлық мақалалар басылымның ресми сайтында ашық қолжетімді түрде орналастырылады және барлық пайдаланушылар үшін шектеусіз, тіркеусіз және ақысыз қолжетімді.

Пайдаланушылардың құқықтары:

  • материалдарды еркін оқу және жүктеп алу;

  • жарияланым мәтіндерін көшіру және тарату;

  • мақалаларды басып шығару;

  • авторын және жарияланған дереккөзін міндетті түрде көрсете отырып, материалдарды ғылыми және білім беру мақсаттарында пайдалану.

2. Лицензиялау

Журнал материалдары Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0) лицензиясы негізінде таратылады:
https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/

Аталған лицензия авторлықты және түпнұсқа жарияланымға сілтемені міндетті түрде көрсете отырып, материалдарды коммерциялық емес мақсатта пайдалану, көшіру, тарату және бейімдеу құқығын береді.

3. Ашық қолжетімділіктің артықшылықтары

Ашық қолжетімділік саясаты мыналарды қамтамасыз етеді:

  • ғылыми жарияланымдардың көрінуі мен дәйексөзделу деңгейінің артуын;

  • филология, тіл білімі, әдебиеттану және аударматану салаларындағы зерттеу нәтижелерінің жедел таралуын;

  • халықаралық ғылыми ынтымақтастықтың кеңеюін;

  • оқырмандардың қаржылық және техникалық кедергілерсіз өзекті ғылыми ақпаратқа қол жеткізуін.

Журнал редакциясы редакциялық үдерістердің ашықтығын, рецензиялау сапасының жоғары деңгейін және филологиялық зерттеулер саласындағы ғылыми нәтижелердің кең қолжетімділігін қамтамасыз етуге ұмтылады.